School leadership program for BBMP HMs 2017

A program for sharing and learning about school leadership and development, with the HMs of 13 BBMP schools in Bengaluru.

The program will comprise 7 workshops (first Friday of each Month), with interactions between workshops over virtual phone communities. Readings will be assigned and presented to facilitate discussions.

Session 1 - July 2017 - School leadership in context / ಅಧಿವೇಶನ 1 - ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ನಾಯಕತ್ವ

 * 1) Fill up Participant information form
 * 2) Introductions -   Basic information about myself and my school
 * 3) Introduction to Community of Learning and school leadership - "Presentation and discussions - Why is a Community of Learning useful – school, teachers, parents as "learning community"
 * 4) Presentation of the overall program
 * 5) Understanding our context - reading ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ  ("COI COC), presentation + discussions. Documenting discussions in a concept map
 * 6) Assign reading - ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು (Aims of Education - NCF 2005 Position paper excerpt)
 * 7) Home work - Identify ONE incident / event in which you had both  ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ
 * 8) Read the slides for  ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ
 * 9) Buy a smart phone - RedMi, Micromax and get Interne t - 100 Rupees per month for data

Session 2 - August 2017 - Aims of education / ಅಧಿವೇಶನ 2 - ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು

 * 1) Sharing about ourselves, Getting to know ourselves in a community
 * 2) Complete discussions on  ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ
 * 3) ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು  Aims of education - presentation and discussions
 * 4) Tux typing and text editing - Becoming familiar with editing text resources
 * 5) Connecting for learning - using Computer and Internet to access open educational resources in Kannada and English.
 * 6) Browsing internet with web browser Firefox.
 * 7) Searching information with Google Search engine
 * 8) Identifying useful sites. Surfing on your phone.
 * 9) Reading Diva Swapna chapter 1
 * 10) Assign reading - School vision - Kai Ming Cheng, ‘Vision building among school leaders’ - ಕೈ ಮಿಂಗ್ ಸ್ಕೂಲ್ ವಿಷನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ
 * 11) Assign -  Collate information on how the students, teachers and community perceives the school. Identify one area where you want to build your understanding and implement a small project. Help required from other HMs/schools, program and other stakeholders to be identified

Session 3 - September 2017 - Vision for school development /  ಅಧಿವೇಶನ - 3 - ಶಾಲಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿನ ದೂರದೃಷ್ಟಿ

 * 1) Present and discuss School vision - Kai ming cheng -  ಕೈ ಮಿಂಗ್ ಸ್ಕೂಲ್ ವಿಷನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ
 * 2) Time management - Second Quadrant
 * 3) School physical infrastructure - needs, challenges and possibilities
 * 4) Preparing your school development plan
 * 5) Reading Divaswapna chapter(s) - ಕನ್ನಡ - English - हिन्दी
 * 6) Assign reading - School as a learning community. Peter Senge. Harris Alma 2002 "School Improvement in Context"

Session 4 - October 2017 - Aims of education - ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು

 * 1) ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು  Aims of education - presentation and discussions
 * 2) ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು  Aims of education -  discussions
 * 3) Demonstration of Geography (lesson on Earth), using the software application Marble
 * 4) Assigned reading - school development- ಶಾಲೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?

Session 5 - November 2017 - School development project planning and implementation - ಪ್ರಕಲ್ಪ ಯೋಜನೆ, ಅನುಷ್ಠಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತಿ

 * 1) Viewing TCOL video - discussing and reflecting on 'school development' as a conscious and planned process - planned and implemneted through series of small discrete projects
 * 2) Note for designing school development projects - review and discussions. Understanding the concept of 'Project' - as a time bound set of activities, for achieving specific aim(s)
 * 3) Identification of school development project by the HMs, for planning and implementing in their schools

Session 6 - School Development - January 2018

 * 1) Input session - Time Management for School leaders - The 2nd Quadrant, ಸಮಯ ನಿರ್ವಹಣೆ - ದ್ವಿತೀಯ ಚತುರ್ಥಕ.odp . Distinguishing between 'urgent' and 'important'
 * 2) Sharing / presenting of school development projects planned and implemented by HMs, by Mr. LOKESHAPPA, BBMP UHPS, Bharathinagar (Swacha School) and Ms. UMADEVAMMA, BBMP UHPS, MARAPPANPALYA (School Magazine)
 * 3) Discussions on the project presentations by HMs

Session 7 - Putting it together, and taking it forward - February 2018/ ಅಧಿವೇಶನ 7 - ಇವುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು
See presentation of the school development projects planned and implemented by the HMs
 * 1) Sharing / presenting of school development projects planned and implemented by HMs
 * 2) How do we take our learning and our school leadership and development forward?
 * 3) How do we continue learning as a virtual community?
 * 4) Can each school be a resource centre in one area for other schools?
 * 5) What can we offer to the community on an ongoing basis
 * 6) How can we be part of the Bengaluru schools community (government and aided schools)?
 * ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ಮಾರಪ್ಪನಪಾಳ್ಯ, ಬೆಂಗಳೂರು


 * ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಉರ್ದು ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ಭಾರತಿನಗರ, ಬೆಂಗಳೂರು.
 * ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ನೀಲಸಂದ್ರ, ಬೆಂಗಳೂರು.
 * ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ಜೋಗಪಾಳ್ಯ , ಬೆಂಗಳೂರು.
 * ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, ಪಂಚಶೀಲನಗರ, ಬೆಂಗಳೂರು.

---

School support to Teacher Professional Development / ಶಿಕ್ಷಕರ ವೃತ್ತಿಪರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಶಾಲಾ ಬೆಂಬಲ

 * 1) School psycho-social environment -  ಶಾಲಾ ಮತ್ತು ತರಗತಿ ವಾತಾವರಣ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ
 * 2) ಪ್ರಕಲ್ಪ ಯೋಜನೆ, ಅನುಷ್ಠಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತಿ - ಒಂದು ಟಿಪ್ಪಣಿ
 * 3) Building your teachers as a learning community
 * 4) Technological Pedagogical Content Knowledge (TPACK) - discussion.
 * 5) Demonstration. How ICT can enrich content and pedagogy - demonstrate in maths, science, language, SS
 * 6) Brief hands-on on the educational applications
 * 7) NCF Position papers in different subjects translated into Kannada, useful for your school teachers
 * 8) NCF 2005 ಗಣಿತ ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 9) NCF 2005 ವಿಜ್ಞಾನ ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 10) NCF 2005 ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 11) NCF 2005 ಭಾರತೀಯ ಭಾಷಾ ಬೋಧನೆ ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 12) NCF 2005 ಪರೀಕ್ಷಾ ನಿಯಮಗಳು ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 13) NCF 2005 ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆ ಪೊಷೀಷನ್ ಪೇಪರ್
 * 14) Reading Divaswapna chapter(s)
 * 15) Assign reading - school support to TPD    Rosemary Webb - ‘Leading teaching and learning in the primary school’.
 * 16) Assign reading - school and community. Social equity - case study ಪ್ರಕರಣ ಅಧ್ಯಯನ . Namma Shaale

Session - School as a learning organization - school identity and culture /  ಅಧಿವೇಶನ 4 - ಕಲಿಕೆಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಶಾಲೆ - ಶಾಲಾ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

Session - School and community + Seminar / ಅಧಿವೇಶನ 6 - ಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ + ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ

 * 1) School and community of parents.  Presentation and discussion on reading
 * 2) ಭಾಗೀದಾರರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ -  ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ
 * 3) Demonstration of IVRS
 * 4) Reading Divaswapna chapter(s)
 * 5) Presentation on 'what I learnt and implemented'. Each HM presents the project they have developed and implemented. Can this idea be useful to other schools?
 * 6) Geogebra demonstration - Addition of integers on number line

ಪೀಠಿಕೆ
ಆರ್‌ ವಿ ಈ ಸಿ ಯವರ ಆಹ್ವಾನದ ಮೇರೆಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳ ಮುಖ್ಯಶಿಕ್ಷಕರುಗಳಿಗೆ 2017-18 ನೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ 'ಶಾಲಾ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ನಾಯಕತ್ವ'ದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾರ್ಯಾಗಾರವನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುವುದು, ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ ಅದನ್ನು ಅವರವರ ಶಾಲಾ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಸಮೀಕರಿಸಿ ಚರ್ಚಿಸಿ, ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಲಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಲೆಗಳ ಮುಖ್ಯಶಿಕ್ಷಕರುಗಳು ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ, ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಮುನ್ನಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮುಂದೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಉದ್ದೇಶ

 * 1) ಬಿಬಿಎಮ್‌ಪಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನಾಯಕತ್ವ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಶಾಲಾ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
 * 2) ಶಾಲಾ ನಾಯಕತ್ವ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಅವರನ್ನು ಸಬಲಗೊಳಿಸುವುದು.
 * 3) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ಸಹ ಕಲಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು. ಉದಾ : ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗುಂಪು
 * 4) ವೃತ್ತಿಪರ ಕಲಿಕಾ ಸಮುದಾಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು.

ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ
ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು, ತಿಂಗಳ ಮೊದಲ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಮೊದಲರ್ಧ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಣೆಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಈ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಅಂತರ್ಜಾಲ ಮತ್ತು ವಾಟ್ಸಪ್‌ ಮೂಲಕ ಒದಗಿಸಿ ಅದರ ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಚರ್ಚಿಸಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಭಾಗವಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಸುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಯ ವಿವಿಧ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು ಉಳಿದವರಿಗೆ ಭಾಗಿದಾರರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ, ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತಿ ಪಡಿಸಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರವರ ಶಾಲಾ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತ ಅವರವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಇದು ಅವರಿಗೆ ವೇದಕೆಯಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಅವರವರ ಶಾಲಾ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಕಲ್ಪವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಿ, ಅದರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಪ್ರಸ್ತುತಿಪಡಿಸಿದರು. ಕೆಲವು ಈ ಪ್ರಕಲ್ಪವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೆಲವರು ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಕಾರಣ ಅವರವರು ಅವರ ಶಾಲಾ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಉದಾ:ಶಾಲಾ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಂಚಿಕೆ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಲ್ಯಾಬ್‌, ಬಿಸಿ ಊಟದ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಅನುಷ್ಠಾನ, ಶಾಲಾ ಸ್ವಚ್ಚತೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ಶಾಲಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಅನುಷ್ಠಾನ ಇತ್ಯಾದಿ.
 * 1) ಶಿಕ್ಷಣ - ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ,ಶಿಕ್ಷಣದ ಗುರಿಗಳು ಎನ್‌ಸಿಎಫ್‌ 2005 ಕನ್ನಡ ಅವತರಣಿಕೆಯನ್ನು ಓದಿಸಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಯಿತು. ಗೀಜುಬಾಯ್ ಬದೇಕಾರವರ 'ಹಗಲುಗನಸು'(ಕನ್ನಡ - English - हिन्दी) ಎಂಬ ಬೋಧಕನೊಬ್ಬನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುವ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ವಾಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಗೊಂದಲವಾದ ಮತ್ತು ಅರ್ಥವಾಗದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಂಡು, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯವಾಯಿತು.
 * 2) ಶಾಲಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ -  Time Management for School leaders - The 2nd Quadrant, (ಸಮಯ ನಿರ್ವಹಣೆ - ದ್ವಿತೀಯ ಚತುರ್ಥಕ.odp) - ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ -   ಶಾಲಾ ಮತ್ತು ತರಗತಿ ವಾತಾವರಣ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್, ಪ್ರಭಾವ ವಲಯ ಕಾಳಜಿ ವಲಯ ಪರಿಕಲ್ಪನಾ ಪತ್ರ,ಶಾಲೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?  ಮೊದಲಾದ ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಾಗ್ರಿಗಳು ಅವರ ವಾಚನಾಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯಕವಾಯಿತು.
 * 3) ಶಾಲಾ ನಾಯಕತ್ವ -  ಕೈ ಮಿಂಗ್ ಸ್ಕೂಲ್ ವಿಷನ್ ಸಾಹಿತ್ಯಯ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಶಾಲೆಗಳಂತಹ ವಾಚನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಮುಖ್ಯಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಶಾಲಾ ನಾಯಕನ ಯೋಜಿತ ಶಾಲಾ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಗುರಿ ಸಾಧನೆಗಳ ಪೂರೈಸಲು ಹೊಸ ಹೊಸ ಯೋಚನೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.
 * 4) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ - ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಅನ್ವಯದ ಮೂಲಕ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆ, ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಹಂಚಿಕೆ, ತರಗತಿಯ ನಿರ್ವಹಿಕೆಗಾಗಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಬಳಕೆ, ಮಾಹಿತಿಗಳ ಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಕೆಲವು ಉಪಯುಕ್ತ ವೆಬ್‌ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಜಾಲದ ಶೋಧನೆ ಮೊದಲಾದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಇವರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಗೆ ನೆರವಾದವು. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅದರ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವೃದ್ಧಿಸಿದಂತಾಯಿತು.
 * 5) ವೃತ್ತಿಪರ ಕಲಿಕಾ ಸಮುದಾಯ - ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮಾರ್ಗೋಪಾಯಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಯಾವುದೇ ನಮೂನೆಯವರಿಗಾರು ಕೂಡ, ಸಹ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಹ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತಮವಾದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಆಯಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿರುವವರನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಇವರಿಗೆ ಅವರವರಿಗೆ ಅನುಭವಜನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಚರ್ಚೆ,ನೆರವು, ಸಮಸ್ಯೆಪರಿಹಾರ, ಭಾಗಿದಾರರ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ, ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಪರಸ್ಪರರು ವಿವಿಧ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದದ್ದರಿಂದ ಇವರಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಹ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮನವರಿಕೆಮಾಡಲು ಸಹಾಯವಾಯಿತು.

ಈ ಮೂಲಕವಾಗಿ ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಶಾಲೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ತಮ್ಮ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಸರಳವಾದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವಂತಾಯಿತು. 'ಶಾಲಾ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ನಾಯಕತ್ವ'ದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯಯ್ನವು ಅವರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿತು ಹಾಗು ಹೊಸ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು.

ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಿಂದ ' ಕಲಿಕೆ'
ನಾವು ಈ ಕಲಿಕಾ ಬಳಗದ ಒಡನಾಟದಿಂದ ಬಹಳಷ್ಟು ಕಲಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಪ್ರಕಲ್ಪದ ಆಯ್ಕೆ, ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಅದರ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ನಾವು ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದೆವು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಮಾಡಿ ಇದರ ಪ್ರತಿಫಲನವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಅನುಭವಿಸಿದ ಅನುಭವವಾಯಿತು.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇರುವ ವಿವಿಧ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆಯ ಅರಿವು ಮತ್ತಷ್ಟು ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕರೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಬಾಂಧವ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ಇವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಸಹ ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು.

ಕಲಿಕೆಯ ಉಪಸಂಹಾರ
ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆ ನಿರಂತರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಇದು ಸಹಕಾರಿಯಾಯಿತು. ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕರು ಶಾಲೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುಗಳಾಗಿದ್ದು ಇವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಗತಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಇವರಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರಿ ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನಾ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಇದು ಬಹಳಷ್ಟು ಸಹಾಯಮಾಡಿತು.

ಇವೆಲ್ಲದರ ಜೊತೆ ಈ ಮಾದರಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಒಂದು ಸವಾಲಿನ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ವಿವಿಧ ಕಲಿಕೆಯ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಿ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆ ಮೂಡಿಸುವುದು ಅವರ ವಯೋ ಸಹಜ ಕಾರಣದಿಂದ ಸವಾಲಿನ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಅವರ ಶಾಲಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಪೂರಕವಾದರು ಸಹ ಪ್ರತಿಫಲವು ದೀರ್ಘಕಾಲವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವುದರಿಂದ ಅವರ ಸಮಯವನ್ನು ಬಿಡುವು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನೀಡಿದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾದದ್ದು. ಆದರೂ ಇವರು ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಕಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು ಸಂತೋಷದ ವಿಷಯ.